De Agenda 2030 moet deel blijven uitmaken van hoe we leven, werken en keuzes maken. Het is een morele verplichting.

Mariëlle Wieman, hoofdredacteur en uitgever INNREALL Institute

Eliane R. El Haber, onderwijsspecialist & pleitbezorger voor welzijn, woont en studeert in Parijs. Haar academische achtergrond in de psychologische wetenschappen en bedrijfskunde, gecombineerd met bijna twee decennia ervaring in het onderwijs – van informele omgevingen tot intergouvernementele instellingen met onderwijstaken – vormt de basis van een diepgewortelde overtuiging: onderwijs, welzijn en duurzaamheid zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Hoewel Eliane spreekt op persoonlijke titel, komt haar visie voort uit jarenlange betrokkenheid bij wereldwijde netwerken rond jongeren, onderwijs en duurzaamheid. Ze deelt haar reflecties op de implementatie van de Sustainable Development Goals (SDG’s) en de uitdagingen en kansen richting 2030 en daarna.

De SDG-agenda is een morele verplichting

Eliane: “De Sustainable Development Goals (SDG’s), vastgesteld in 2015, vormen een wereldwijde agenda die gericht is op duurzaamheid, gelijkheid, welzijn en andere belangrijke ontwikkelingsgebieden. Maar het zijn geen doelen die in 2030 eindigen. We kunnen niet zomaar zeggen: armoede of ongelijkheid is ‘afgevinkt’. De Agenda 2030 moet deel blijven uitmaken van hoe we leven, werken en keuzes maken. Het is een morele verplichting.”

Er zijn grote stappen gezet

Sinds de lancering van de SDG’s in 2015 zijn er volgens Eliane grote stappen gezet, zowel wereldwijd als binnen Europa. In 2023 diende Frankrijk een Vrijwillige Nationale Evaluatie in bij de VN, waarin vooruitgang werd gerapporteerd op het gebied van onderwijs, gezondheid en hernieuwbare energie. Ook Nederland boekt vooruitgang op gebieden als klimaatmitigatie en internationale samenwerking. Maar er zijn ook verontrustende ontwikkelingen: “Oorlogen, pandemieën, politieke spanningen en landen die zich terugtrekken uit internationale verdragen ondermijnen de Agenda 2030. Het heeft een domino-effect.”

Onderwijs is het begin van alles

Eliane’s hart ligt bij SDG 4 (Kwaliteitsonderwijs): “Onderwijs is het begin van alles! Als je iets wilt veranderen in een samenleving, begin je bij hoe mensen denken en gevormd worden.” Ze benadrukt de kracht van onderwijs én de noodzaak van levenslang leren: “Of je nu vier bent of vijftig, bewustwording en vaardigheidsontwikkeling moeten altijd mogelijk zijn. Het is cruciaal om mensen om te scholen zodat ze actief kunnen bijdragen aan duurzaamheid. Boeken, trainingen, praktijkvoorbeelden… alles telt!”

Veel ongelijkheid

Tegelijkertijd is er wereldwijd nog veel ongelijkheid: “Meer dan 250 miljoen mensen worden uitgesloten van onderwijs. Denk aan Afghanistan, Gaza, Libanon, Soedan en Syrië… Zonder vrede (SDG 16) is kwaliteitsonderwijs onmogelijk.”

Elke persoon telt

Eliane is eerlijk: “We gaan waarschijnlijk niet 100% van de SDG’s behalen tegen 2030, maar dat mag ons niet tegenhouden... Dat is geen reden om op te geven. Integendeel. Als we het leven van zelfs maar 10% van de wereldbevolking kunnen verbeteren met de focus op de SDG’s en de Agenda 2030, dan is het dat waard. Elke persoon telt.”

Concrete acties

Ze benadrukt ook de essentiële rol van bedrijven: “Bedrijven moeten betrokken zijn bij de besluitvorming, uitvoering en evaluatie van de SDG’s, en de meeste moeten daarin eigenaarschap tonen. Het gaat niet alleen om intenties, maar om concrete acties!”

De komende vijf jaar zijn cruciaal

Wat er na 2030 gebeurt, is volgens Eliane nog onzeker. Maar één ding is zeker: “We moeten nu nog niet vooruitkijken naar nieuwe kaders, want dat zou de inspanningen die we nú moeten leveren ondermijnen. De komende vijf jaar zijn cruciaal!”
Ze verwijst naar het Pact for the Future, aangenomen in september 2024, als een intergouvernementeel pact dat we moeten volgen en gebruiken als leidraad. Wel benadrukt ze: “Het wordt geen nationaal ‘copy-paste’ model: regionale of nationale initiatieven moeten worden aangepast aan de context; de kern blijft een wereldwijd moreel kompas.”

Pact for the Future

Op 22 september 2024 werd het Pact for the Future aangenomen door wereldleiders. Deze VN-overeenkomst is het resultaat van jarenlange dialoog en samenwerking. Het versterkt wereldwijde samenwerking rond vrede, duurzaamheid, mensenrechten en digitale inclusie. Het pact richt zich op hervorming van het multilaterale systeem, versnelling van de SDG’s, verbetering van crisisrespons, regulering van digitale technologie en versterking van solidariteit tussen generaties. Het doel is het creëren van een eerlijkere, veerkrachtigere wereld en vormt een aanvulling op de SDG-agenda 2030. 

Wie kán helpen, móet dat ook doen!

Aan het einde van het interview doet Eliane een krachtige morele oproep:
“Het is niet eerlijk dat jouw toegang tot onderwijs of gezondheidszorg afhangt van de geografische plek waar je bent geboren. Je hebt dat niet zelf gekozen. Daarom geloof ik dat wie kán helpen, dat ook móet doen. Niet alleen uit compassie, maar ook omdat het uiteindelijk iedereen ten goede komt!”

Ze gelooft niet in pessimisme, maar in verantwoordelijkheid: “We moeten blijven praten, schrijven, onderwijzen en vooral: handelen! Want ook als we de SDG’s in 2030 niet volledig behalen, telt elke stap richting een eerlijkere en duurzamere wereld!”

Disclaimer
Eliane R. El Haber is geïnterviewd op persoonlijke titel. De in het interview geuite opvattingen zijn van haarzelf en vertegenwoordigen niet die van UNESCO of enige daarmee verbonden organisatie. 

Eliane R. El Haber

Eliane R. El Haber werd geboren in Libanon. Ze heeft een academische achtergrond in management en psychologie. Ze is momenteel werkzaam als Project Officer bij UNESCO IESALC en is voormalig lid van het uitvoerend comité van het UNESCO SDG4 Youth & Student Network. Als onderwijsspecialist en pleitbezorger voor mentale gezondheid richt Eliane zich op de koppeling tussen onderwijs en welzijn. Ze zet zich in voor toegankelijke, kwalitatieve educatie voor iedereen, ongeacht achtergrond of sociaaleconomische status. Eliane zoekt actief naar manieren om bij te dragen aan een rechtvaardiger en inclusiever onderwijssysteem dat welzijn, talenten en passies centraal stelt. Haar visie is een wereld waarin inclusief en gelijkwaardig onderwijs voor iedereen beschikbaar is, met levenslang leren voorop, zodat niemand achterblijft. 

Wat zijn de Sustainable Development Goals?
De Sustainable Development Goals (SDG’s) zijn in 2015 door de Verenigde Naties vastgesteld om wereldwijd armoede te bestrijden, ongelijkheid te verminderen en de planeet te beschermen. Die ontwikkelingsdoelen vormen een gezamenlijke agenda voor duurzame ontwikkeling tot 2030. De zeventien doelen richten zich op thema’s als onderwijs, gezondheid, klimaat, economische groei, energie, biodiversiteit en inclusiviteit. De SDG’s gelden voor alle landen en sectoren, en nodigen overheden, bedrijven, organisaties en burgers uit, om samen te werken aan een eerlijke, veilige en leefbare wereld, nu en voor toekomstige generaties. 

Interviewreeks SDG’s & Vastgoed
Dit is het achtste interview in de interviewreeks SDG’s & Vastgoed. In deze reeks worden experts gevraagd naar hun visie op de Sustainable Development Goals (SDG’s) van de Verenigde Naties (VN), ook wel de Duurzame Ontwikkelingsdoelen genoemd.

Maar liefst tien experts delen hun visie op de ontwikkeling van de SDG’s tot nu toe. Ook gaan ze in op wat zij van de SDG’s tot 2030 verwachten en na die einddatum, vooral in relatie tot de gebouwde omgeving. Deze interviewreeks wordt gepubliceerd in de aanloop naar de lancering van het (studie)boek SDG’s & Vastgoed, dat door INNREALL Institute wordt uitgegeven. 

---